Koleksiyon Sevgisi-9 Kibrit Kutusu ve Sigara Paketleri Koleksiyonculuğu

Bu hafta, oldukça yayılmış uğraşlar arasında yer alan kibrit kutusu koleksiyonu ve sigara paketleri koleksiyonu oluşturma merakına göz atıyoruz.

İdealist bir Cumhuriyet öğretmeni olan Muzaffer Z. Yıldırımtel‘in 1958-59 yıllarında yazdığı denemelerinden derlenerek 1987 yılında İnkilâp Kitabevi tarafından yayımlanan “Koleksiyon Sevgisi” kitapçığından çeşitli bölümler aktaracağımız bu yazı dizisini keyifle okumanızı dileriz. (Fotoğraf ve çizimler: Semra – Hasan Kurbanoğlu)

Kibrit kutusu koleksiyonu yapan ilk meraklının, 19. yy. ortalarında hükümdarlık yapmış bir Siyam kralı olduğu söylenmektedir.

Bugün bu uğraş alanında uzmanlaşmış kimselere filumenist (alev dostu) deniyor. Bilinen en zengin koleksiyon ise, bir İngiliz filumenistine aittir. Bu meraklı, büyük bir azimle 150.000 kutuluk dünya kibritleri koleksiyonunu gerçekleştirmeyi başarmıştır. Koleksiyonda birçok ender parça vardır. Alman koleksiyonculardan Günther Kod, 130.000 çeşit parça ile ikinciliği elinde tutmaktadır.

Kibrit kutularında ilgi çeken taraf, kutunun ve kibrit çöplerinin özellikleri ve etiketleridir.

Gerçekten, çok defa seri düzenli resim ve grafiklerle hazırlanmış kutu etiketlerinde çeşitli kültürel, sosyal ve turistik bilgiler işlenmekte, grafik sanatlara ait güzel örnekler sunulmaktadır.

Londra’daki John Walker Eczanesi’ni reklam amacıyla çıkarılmış bir kutu, zengin koleksiyoncuların elde etmeye can attıkları en değerli parça olduğu yolunda tüm filumenistler birliktir. Belirtildiğine göre, koleksiyoncular elinde bundan sadece 3 adet kalmıştır.

Sigara paketleri de gerek grafik, gerekse ambalaj güzellikleri yönünden son derece ilgi çekici toplama eşyaları olmuşlardır. Örneğin, Niels Ventegedt adında bir Danimarkalı, 172 ülkeden toplayıp düzenlediği 30.000 parçalık sigara paketleri koleksiyonu ile tanınmıştır.