İmparatorluklar Arasında, Sınırlar Ötesinde

Osmanlı’nın modernleşme sürecine ve tarih sahnesinden çekilmesine tanıklık eden Köpe ailesinin anılarına dayalı İmparatorluklar Arasında, Sınırlar Ötesinde sergisini, 14 Mart 2021’e kadar SALT Beyoğlu’nda ziyaret edebilirsiniz.

Sergi tanıtım yazısından derlenmiştir.

Yeni yılın bu ilk yazısında, bir önceki yazımızda olduğu gibi, yine bir aile arşivinin izini sürüyoruz. Bu seferki arşiv ise karşımıza bir sergi ile çıkıyor.

Sizlere bahsedeceğimiz İmparatorluklar Arasında, Sınırlar Ötesinde sergisi; Braşov, İstanbul, Selanik, Edirne ve Konya gibi birçok farklı şehirde yaşamış, II. Meşrutiyet, I. Dünya Savaşı ve mütareke dönemlerine tanıklık etmiş Köpe ailesinin itinayla muhafaza edilmiş arşivi ile şekillenmiş. 15 Eylül 2020 tarihinde SALT Beyoğlu‘nda kapılarını açan sergide, bu değerli arşiv sayesinde siyasal, toplumsal ve diplomatik tarihin dönüm noktalarına tanık olabiliyoruz.

Köpe ailesinin hikâyesi, Transilvanya’nın Braşov şehri yakınlarında bir köyde doğup büyüyen Andras Köpe ile Breton bir aileden gelen Léocadie Tallibart’ın İstanbul’da yollarının kesiştiği Tanzimat Dönemi’nde başlıyor. Andras Köpe, Avusturya İmparatorluğu’nun baskılarından Osmanlı başkentine kaçar; Léocadie Tallibart ise saatçi ve mücevherci kardeşi Louis ile mimar kardeşi Pierre’e eşlik etmek üzere şehirdedir. 1842’de evlenen çiftin ikinci çocuğu olan Charles ise, Cenova kökenli Trabzonlu bir Levanten aileye mensup Rose-Marie Marcopoli ile 1882’de hayatını birleştirir. Charles ve Rose-Marie’nin Charlotte, Ida, Taïb, Ferdinand, Antoine ve Eugène adında çocukları olur.

Fransızca eğitim alan, konuşan ve yazan altı kardeş, hiçbir zaman Avusturya-Macaristan tabiiyetinden Osmanlı tabiiyetine geçmez. Taïb, 1914’te savaşın başlamasından kısa bir süre sonra Braşov’a giderek müttefik Avusturya-Macaristan İmparatorluğu’nun üniformasını giyer. İki yıl sonra İstanbul’da Avusturya-Macaristan ordusuna katılan Antoine, 1917’de Suriye ve Filistin’de görev yapar. Savaşın sona erip iki imparatorluğun çöküş sürecinin başladığı dönemde çoğu İstanbul’da ikamet eden Köpe ailesi üyeleri, 1918’de Mondros Mütarekesi’ne, 1919’da Paris Barış Konferansı’na, 1920’de de şehrin İngiliz, Fransız ve İtalyan askerî makamlarınca resmen işgaline şahit olurlar.

Çok uluslu imparatorluğun çok kültürlü sakinleri

Günümüze çok kapsamlı bir aile arşivi bırakan Köpelerin yaşantıları, tabiiyet ve vatandaşlık ilişkilerinin ulusal kategoriler içerisinde belirgin ayrımlarla tanımlanmadığı tarihsel bir bağlamdan izler taşıdığı için önemli. Sergide; Antoine’in aile arşivinden ciltler dolusu anı ve karikatürleri, görüntü ve ses kayıtlarının yanı sıra, büyük bir kısmı ağabeyi Taïb’e ait yüzlerce fotoğraftan oluşan bir seçki yer alıyor. Osmanlı ve Avusturya-Macaristan diplomatik ilişkilerinin gündelik hayata nasıl yansıdığını bakan sergi, ayrıca bir aile tarihinden yola çıkarak 19. yüzyıldan 20. yüzyıla, imparatorluktan ulus devlete geçişte sınırların belirsizliğine, kimliklerin değişkenliğine ve hayatların devingenliğine dikkat çekiyor.

Nefin Dinç (James Madison University), Erol Ülker (Işık Üniversitesi) ve Lorans Tanatar Baruh (SALT) tarafından hazırlanan sergi, İstanbul’daki Macar Kültür Merkezi tarafından da desteklenmiş.

14 Mart 2021 tarihine kadar uzatılan sergiyi, SALT Beyoğlu‘nda Salı ile Cuma günleri arasında 11.00-17.00 saatlerinde ziyaret edebilirsiniz.

İlginizi çekebilir

• Bir Aile Müzesi «2mi3museum»
• Misbah Muhayyeş ve Kedisi
• Arşivcilik Tarihimizin Kıymetli İsmi «Lajos Fekete»
• Nezih Eldem Arşivi SALT Araştırma’ya Emanet
• Balkanlardaki Osmanlı Eserleri Bu Fotoğraflarda
• Yarmayanlar: Üç Kuşak Sanayici Bir Ermeni Ailesi
• Cumhuriyet’in Aile Albümleri
• Bir Selanikli Ailenin Yemek Kitabı

İlgili ürünler

Lütfen bu alanı boş bırakın

İlk alışverişinizde %20 indirim!

fotokart e-bültene abone olun, ilk alışverişinizde %20 indirim kazanın.

İstenmeyen posta göndermiyoruz! Daha fazla bilgi için gizlilik politikamızı okuyun.

Aboneliğinizi onaylamak için gelen veya istenmeyen posta kutunuzu kontrol edin.